ಡಿವಿಜಿ: ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಬೆಳಕು

17 Mar, 2017
ಎಸ್‌. ಸೂರ್ಯಪ್ರಕಾಶ ಪಂಡಿತ್‌

ಅಂದು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಬಂದ ದಿನ. ಕಲಾಯೋಗಿ ಆನಂದ ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಆಗ ಅಮೆರಿಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಭಾರತೀಯರು ಕೆಲವರು ಅವರಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಕೇಳಿದರು. ಆಗ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಹೇಳಿದ ಮಾತು: ‘ನೀವು ನೀವಾಗಿ’. ಹೀಗೆ ‘ನಾವು ನಾವಾಗಲು’  ಕೆಲವರು ಪಥದರ್ಶಕರ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವಂತೆಯೂ ಅವರು ಸೂಚಿಸಿದರು. ಆ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದ  ಹೆಸರು: ಡಿ.ವಿ.ಗುಂಡಪ್ಪ.

ಡಿವಿಜಿ (17.3.1887–7.10.1975) ಎಂದೇ ನಮಗೆ ಆಪ್ತರಾದವರು ಡಿ.ವಿ.ಗುಂಡಪ್ಪ. ಅವರ ದಾರಿ ಅಂದಿಗಿಂತಲೂ ಇಂದು  ಹೆಚ್ಚು ಬೇಕಾಗಿದೆ. ‘ಡಿವಿಜಿ’ ಎಂದ ಕೂಡಲೇ ನಮಗೆ ‘ಮಂಕುತಿಮ್ಮನ ಕಗ್ಗ’ದ ಪದ್ಯಗಳು ಕಾಣಬಹುದು; ಅಥವಾ ‘ಕನ್ನಡಸಾಹಿತ್ಯದ ಅಶ್ವತ್ಥವೃಕ್ಷ’ ಎಂಬ ಮಾತು ಕೇಳಬಹುದು. ಆದರೆ ಡಿವಿಜಿಯವರ ಒಟ್ಟು ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಅವಲೋಕಿಸಿದಾಗ ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯಕೃಷಿಯೆಲ್ಲ ಸಾಗರದ ಒಂದು ಹನಿಯಷ್ಟೆ ಎಂದೆನಿಸದಿರದು. ಏಕೆಂದರೆ ಅವರೇ ತಮ್ಮನ್ನು ರಾಜಕಾರಣಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡವರು.

‘ನನ್ನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸೃಷ್ಟಿಯೆಲ್ಲ ನಡೆಸಿರುವುದು ನಾನೊಬ್ಬ ಪತ್ರಕರ್ತನಾಗಿಯೇ’ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿಕೊಂಡರು. ಮಾಡುವ ಒಂದೊಂದು ಕೆಲಸವನ್ನೂ ಸಮಾಜನಿರ್ಮಾಣದ ಹೆಜ್ಜೆಗಳನ್ನಾಗಿಸಿದವರು ಡಿವಿಜಿ. ಅವರು ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನೂ ಈ ಉಪಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಾಧನವನ್ನಾಗಿಯೇ ಬಳಸಿಕೊಂಡರು. ಆದರ್ಶರಾಜ್ಯದ ಸ್ಥಾಪನೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯ–ಕಲೆಗಳ ಸ್ಥಾನ ಹೇಗಿರಬೇಕೆಂದೂ ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟರು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ನೆಲೆಗೊಂಡಾಗ ಅದರ ಮೂಲಭೂತ ತತ್ವಗಳನ್ನೂ ಶಕ್ತಿ–ಮಿತಿಗಳನ್ನೂ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡಿದ ಮೊದಲಿಗರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗರು ಡಿವಿಜಿ.

ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಘಟಕ ಎಂದರೆ ಪ್ರಜೆಯೇ ಹೌದು. ಪ್ರಜೆಗಳಿಂದ ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೋಸ್ಕರ ಪ್ರಜೆಗಳೇ ನಡೆಸುವ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ‘ಪ್ರಜೆ’ ಎಂದರೆ ಯಾರು ಎನ್ನುವುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗದ ಹೊರತು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗದಷ್ಟೆ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಪ್ರಜೆ ಯಾರು ಎಂದು ಆಳವಾಗಿಯೂ ಆದರ್ಶವಾಗಿಯೂ ಸಮರ್ಥವಾಗಿಯೂ ಪ್ರಬುದ್ಧತೆಯಿಂದಲೂ ಅವರು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿದರು. ಅಂಥ ಆದರ್ಶ ಪ್ರಜೆಯನ್ನು ‘ರಾಷ್ಟ್ರಕ’ ಎಂದು ಕರೆದರು. ಅವರೇ ಆ ಆದರ್ಶದ ಮಾನದಂಡವೂ ಆದರು; ‘ವಿರಕ್ತ ರಾಷ್ಟ್ರಕ’ ಎಂಬ ಕೀರ್ತಿಗೆ ಪಾತ್ರರಾದರು.

ಇಂದು ರಾಜಕಾರಣ, ಆಡಳಿತ, ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳೆಲ್ಲವೂ ಚುನಾವಣೆ ಮತ್ತು ಪಕ್ಷರಾಜಕೀಯಗಳ ಕಪಿಮುಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿವೆ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗಬಹುದಾದ ಈ ದುರಂತದ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಪೂರ್ವದಲ್ಲಿಯೇ ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದವರು ಡಿವಿಜಿ. ಮತಗಳ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಆದರ್ಶಗಳನ್ನೇ ಮರೆಮಾಡುತ್ತದೆ, ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿಯೂಬಿಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಮುಂಗಾಣ್ಕೆಯಿಂದ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು.

ಪಕ್ಷಗಳಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಸಾಧ್ಯವಾಗದು; ಆದರೆ ಪಕ್ಷವೇ ಅಂತಿಮ ಉದ್ದೇಶವೂ ಆಗಬಾರದು ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು. ಪಕ್ಷರಾಜಕೀಯದ ಸಣ್ಣತನಗಳನ್ನೂ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳನ್ನೂ ಗುರುತಿಸಿದರು.

‘ಪಕ್ಷವಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ಕುಂಟನಂತಾದೀತು; ಪಕ್ಷದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅದು ಅಡ್ಡದಾರಿಯನ್ನೂ ಹಿಡಿದೀತು’ (Without party, democracy stands crippled; with party it walks awry) – ಎಂದರು. ಹೀಗಾಗಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಆಶಯಗಳು ಉಳಿಯಬೇಕಾದರೆ ಸ್ವತಂತ್ರ ಚಿಂತಕರ ಆವಶ್ಯಕತೆಯಿದೆ; ಯಾವುದೇ ಪಕ್ಷ, ಪದವಿ, ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಗಳಿಗೆ ಮಾರಿಕೊಳ್ಳದ ‘ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬುದ್ಧಿಜೀವಿ’ಗಳು ಅಧಿಕ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಬೇಕಿದೆ ಎಂದೂ ಒತ್ತಿಹೇಳಿದರು: ‘ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಪದ್ಧತಿಯ ಕೇಡುಗಳನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುವ ಒಂದು ವಿಧಾನ ಎಂದರೆ ಸ್ವತಂತ್ರ ಚಿಂತಕರೂ, ಪಕ್ಷಾತೀತರೂ ಆದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆ.

ಯಾವುದೇ ಪದವಿ, ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣಿಡದ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಸ್ವಹಿತಾಸಕ್ತಿಗೆ ಪಕ್ಕಾಗದ ಸ್ವಾರ್ಥಪರರಲ್ಲದವರನ್ನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಬಲ್ಲ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿಚಾರಸಂಸ್ಥೆಗಳು ರೂಪುಗೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿದೆ. ಇಂಥ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವರು ದೇಶದ ಎಲ್ಲ ಪಕ್ಷಗಳ ಉದ್ದೇಶ–ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿ ಜನರಿಗೆ ಅವುಗಳ ಸರಿ–ತಪ್ಪುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯನ್ನು ಮೂಡಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.’ ಇದನ್ನು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದು 1942ರಲ್ಲಿ.

ಈ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿಯೇ ‘ಗೋಖಲೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿಚಾರಸಂಸ್ಥೆ’ (Gokhale Institute of Public Affairs) ಎನ್ನುವ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಅವರು ಕೇವಲ ಆದರ್ಶಗಳ ಕನಸಿನ ಗಾಳಿಗೋಪುರದಲ್ಲೇ ವಿಹರಿಸಿದವರಲ್ಲ; ಮನುಷ್ಯಸ್ವಭಾವದ ಪರಿಚಯ ಅವರಿಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿದ್ದಿತು; ಅವರು ಎಳವೆಯಿಂದಲೇ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿಯಂತೆ ಬದುಕನ್ನು ಕಂಡವರು; ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡವರು.

ಅವರ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ನೋಡಿ: ‘ರಾಜದಂಡ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಮನುಷ್ಯನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿರುವ ಹೆದರಿಕೆಯಿಂದ. ರಾಜ್ಯನಿಬಂಧನೆಯಾದದ್ದೂ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಮನುಷ್ಯನಲ್ಲಿರುವ ಅಪನಂಬಿಕೆಯಿಂದ. ಮನುಷ್ಯರು ಅನ್ಯೋನ್ಯ ಸಹವಾಸದಲ್ಲಿರಬೇಕಾಗಿಬಂದ ಮೇಲೆ, ಒಬ್ಬನನ್ನೊಬ್ಬನು ನಂಬದಿದ್ದರೆ ಬದುಕು ಸಾಗದು; ಪೂರ್ತಿ ನಂಬುವುದೆಂದರೆ ವಂಚನೆಯ ಶಂಕೆ.

ಹೀಗೆ ನಂಬಿಕೆ–ಅಪನಂಬಿಕೆಗಳ ಬೆರಕೆಯೇ ರಾಜ್ಯಸಂಬಂಧಗಳ ಒಳತಿರುಳು... ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆಂದು ಮುಂದೆ ಬರುವವರ ಮನಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿಯಾದರೂ, ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ದೂರವಾಗಿಯಾದರೂ, ಸ್ವಪ್ರಯೋಜನದ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಅಷ್ಟೋ ಇಷ್ಟೋ ಇರುವುದು ಅಸ್ವಾಭಾವಿಕವಲ್ಲ. ಆದರೆ ಎಲ್ಲಿ ಅವರು ನೂರಕ್ಕೆ ನೂರು ಮಂದಿಯೂ ಅಂಥವರೇ ಆಗಿದ್ದಾರೆಯೋ ಆ ದೇಶ ತೀರ ಬಡದೇಶವೆನ್ನಬೇಕು.

ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾದ ಆಶಾಪ್ರವೃತ್ತಿಯ ಮಟ್ಟದಿಂದ ಮೇಲೇರಿ ನಡೆಯಬಲ್ಲವನು ದೇಶದ ನೂರರಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಮಂದಿಯಾದರೂ ಎಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತಾರೆಯೋ ಅದೇ ಪ್ರಜಾರಾಜ್ಯವನ್ನು ಅನರ್ಥದಿಂದ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ದೇಶ’.

ರಾಜಕೀಯ ಒಂದು ಉದ್ಯಮವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಗುವುದರ ಅಪಾಯದ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಡಿವಿಜಿ ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದರು. ‘ಅನ್ನ ವಸ್ತು ಸಂಪಾದನೆಗಾಗಿ ಬೇರೆ ವೃತ್ತಿಯನ್ನಿರಿಸಿಕೊಂಡು, ಕೇವಲ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಕೈ ಹಚ್ಚುವವರೆಲ್ಲ ನಿಷ್ಪಾಕ್ಷಿತ ರಾಜ್ಯಸ್ಥರೇ. ಅಂಥವರ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪೋಷಣೆಯಿಂದ ಬೆಳೆಯಬೇಕಾದದ್ದು ನಮ್ಮ ರಾಜಕೀಯ’ ಎಂದು ಆಶಿಸಿದರು.

ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನವು ಧರ್ಮಮಯವಾಗಿರಬೇಕು (Public life must be spiritualised)– ಎಂಬ ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ ಗೋಖಲೆಯವರ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಆದರ್ಶವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದವರು ಅವರು. ಡಿವಿಜಿಯವರ ರಾಮರಾಜ್ಯದ ಕಲ್ಪನೆಯೂ ಮನನೀಯವಾಗಿದೆ: ‘ರಾಮರಾಜ್ಯವು ಸಿದ್ಧವಸ್ತುವಾಗದೆ ಸಾಧ್ಯಧ್ಯೇಯವಾಗಿಯೇ ಇರುವ ಒಂದು ಜೀವಿತ ಸೌಂದರ್ಯದ ಕಲ್ಪನೆ.

ಅದನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿರುವುದೇ, ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಪಡುವ ಶ್ರಮವೇ, ಅದನ್ನು ಕುರಿತ ತಪಸ್ಸೇ ನಮ್ಮ ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಲಾಭ. ಅದರಿಂದಲೇ ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಪರಿಪೂರ್ಣತಾ ಪಾತ್ರತೆ. ರಾಮರಾಜ್ಯ ಹಿಂದೆ ಎಲ್ಲೋ ಇದ್ದಂತೆ ಮುಂದೆ ಎಲ್ಲೋ ಇರುತ್ತದೆ. ಆ ನಂಬಿಕೆಯೇ ನಮಗೆ ಪ್ರಗತಿ ಪ್ರೇರಕ’.

ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ನೆಲೆಗಳು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಲೂ ರಾಷ್ಟ್ರಕರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಲೂ ಡಿವಿಜಿಯವರ ‘ರಾಜ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ’, ‘ರಾಜ್ಯಾಂಗ’ ಮತ್ತು ಅವರ ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ ಬರಹಗಳ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಯಬೇಕಿದೆ.

Read More

Comments
ಮುಖಪುಟ

ಆರು ಸಂಸದರ ಅಮಾನತು

‘ಲೋಕಸಭೆ ಕಾರ್ಯಾಲಯದ ಮೇಜಿನ ಮೇಲಿದ್ದ ಕಾಗದ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಹರಿದು ಸ್ಪೀಕರ್‌ ಪೀಠದತ್ತ ಅವರು ಎಸೆದಿದ್ದಾರೆ. ಪೀಠದ ಮುಂದೆ ಗದ್ದಲ ಎಬ್ಬಿಸುವುದೇ ಅಶಿಸ್ತಿನ ನಡವಳಿಕೆ. ಕಾಗದ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಹರಿದು ನಾಲ್ಕು ಬಾರಿ ಸ್ಪೀಕರ್‌ ಕಡೆಗೆ ಎಸೆಯುವುದು ಇನ್ನೂ ಕೆಟ್ಟ ನಡವಳಿಕೆ’

ಭಾರತ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದ ‘ಆದಿತ್ಯ’

ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಎಂತಹುದೇ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇದ್ದರೂ ಕಠಿಣ ಪರಿಶ್ರಮ ಮತ್ತು ಶ್ರದ್ಧೆ ಇದ್ದರೆ ಉನ್ನತ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಏರಬಹುದು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ರಾವ್‌ ಉತ್ತಮ ನಿದರ್ಶನ.  ಜತೆಗೆ  ಸರಳತೆ, ಸಜ್ಜನಿಕೆ, ಹುಟ್ಟಿದ ನಾಡು, ನುಡಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಅಪ್ರತಿಮ ಪ್ರೇಮ ಇವೆಲ್ಲವುಗಳ ಮೂರ್ತರೂಪವಾಗಿದ್ದವರು...

‘ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಿಂದ ಲಿಂಗಾಯತ ಸಮಾಜ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಬಾರದು’

‘ಲಿಂಗಾಯತ ಧರ್ಮವು ವರ್ಣಾಶ್ರಮ ಹಾಗೂ ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪದಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಅದು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮವಲ್ಲವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗದು. ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪದ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಆಶ್ರಮ, ಆರ್ಯ ಸಮಾಜ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮವೇ ಆಗಿದೆ.

ಲಿಂಗಾಯತ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಧರ್ಮ ಘೋಷಣೆ : ಐವರು ಸಚಿವರಿಂದ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರವಾಸ

‘ವೀರಶೈವ– ಲಿಂಗಾಯತರು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಭಾಗವೇ ಆಗಿದ್ದರೂ, ಹಿಂದುತ್ವದ ಭಾಗ ಅಲ್ಲ. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮವನ್ನು ಯಾರೂ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಾಡಿಲ್ಲ. ಅದೊಂದು ಸಂಸ್ಕೃತಿ. ಸಿಂಧೂನದಿ ತಟದಿಂದ ಬಂದ ಈ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಆಯಾ ಕಾಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬದಲಾವಣೆ ಕಂಡಿದೆ...

ಸಂಗತ

ಲಿಂಗಾಯತ: ಬೀದಿ ರಂಪಾಟ ಬೇಡ

ಲಿಂಗಾಯತ’ ಒಂದು ಸ್ವತಂತ್ರ ಧರ್ಮ. ಇದು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಭಾಗ ಅಲ್ಲವೇ ಅಲ್ಲ. ಲಿಂಗಾಯತ ಎನ್ನುವುದು ಒಂದು ತತ್ವ, ಸಿದ್ಧಾಂತ. ಅದೊಂದು ಜಾತಿಯಲ್ಲ...

ಲಿಂಗಾಯತ: ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವೇ?

ಶಿವನ ಪರಿವಾರದ ಗಣೇಶ, ಷಣ್ಮುಖ, ಪಾರ್ವತಿಯರನ್ನು ಪೂಜಿಸುವುದು ಹಾಗಿರಲಿ ವೀರಶೈವದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಹೋಗಿರುವ ಇಷ್ಟಲಿಂಗಧಾರಿಗಳಾದ ನಾನಾ ಜಾತಿವರ್ಗದವರು ರಂಗನಾಥ, ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ ಮುಂತಾದ ಅನೇಕ ಹಿಂದೂ ದೇವರನ್ನು ಮನೆದೈವವಾಗಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ!

ಶಿಕ್ಷಣ: ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನ

ಜ್ಞಾನ, ಅರಿವು ಮತ್ತು ವಿವೇಕಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟ ಶಿಕ್ಷಣವು ಅಂಕಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗುತ್ತಿರುವುದು ವಿಷಾದದ ಸಂಗತಿ...

ವಿಶ್ವ ಕನ್ನಡ ಸಮ್ಮೇಳನ ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಬೇಡ

ಕನ್ನಡ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೇ ಧಕ್ಕೆ ಒದಗಿರುವಾಗ ಆ ಬಗ್ಗೆ ಸರ್ಕಾರ ಕಾಳಜಿಯನ್ನೇ ವಹಿಸದೆ ವಿಶ್ವ ಕನ್ನಡ ಸಮ್ಮೇಳನವನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ಹೊರಟಿರುವುದು ವಿಪರ್ಯಾಸ.

ಕರ್ನಾಟಕ ದರ್ಶನ

ನಡೀರವ್ವ ಬೀಜ ಆಯಾಕ...

ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಚುರುಕು ಪಡೆಯುವತನಕ ಅಲ್ಲಿನ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಬೇವಿನಬೀಜ ಹಸನಾದ ಬದುಕು ಕಟ್ಟಿಕೊಡುತ್ತಿದೆ. ಅವರ ಪಾಲಿಗೆ ಬೇವೇ ಬಂಗಾರವಾದ ಮಜಕೂರು ಇಲ್ಲಿದೆ...

ಇಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಬರ; ಅಲ್ಲಿ ಆಗಲೇ ಹಾಲ್ನೊರೆ!

ಕೊಟ್ಟಿಗೆಹಾರದ ಜಲಕನ್ಯೆಯರನ್ನು ನೋಡಿ ಮಲೆನಾಡಿನ ತುಂಬಾ ಮಳೆ ಸುರಿಯುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಬೇಡಿ. ಲಿಂಗನಮಕ್ಕಿ ಜಲಾಶಯದ ಹಿನ್ನೀರಿನ ಪ್ರದೇಶವಾದ ಹಸಿರುಮಕ್ಕಿ, ಬಾರ್ಜ್‌ ತೇಲಿಸಲು ನೀರಿಲ್ಲದೆ ಇನ್ನೂ ಬಿಕ್ಕುತ್ತಿದೆ!

ಕೊಟ್ಟಿಗೆಹಾರದ ಜಲಕನ್ಯೆಯರು

ಚಾರ್ಮಾಡಿ ಘಾಟಿಯ ಆಲೇಖಾನ್ ಜಲಪಾತ ಮಳೆಯ ಆರ್ಭಟಕ್ಕೆ ಹಾಲಿನ ಹೊಳೆಯಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತಿದೆ. ಈ ಘಾಟಿಯ ಕಣಿವೆ ಸಮೀಪ ಸುರಿಯುವ ಹಲವು ಜಲಪಾತಗಳು ಸಹ ಕಣ್ಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಿವೆ. ಸಾವಿರಾರು ಅಡಿಯಿಂದ ರಸ್ತೆಗೆ ಧುಮುಕುವ ಜಲಕನ್ಯೆ ಬಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ಬಿನ್ನಾಣದಿಂದ ಹರಿದು ರಸ್ತೆಯ ಬದಿಗೆ ಬಳುಕುತ್ತಾ ಸಾಗುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯ ಅವರ್ಣನೀಯ!

ತಾಳು ಕಟ್ಟೆತಾಳು, ಸಿಗಲಿದೆ ಹೊಸಬಾಳು!

ವಿಜಯನಗರದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ದೊರೆ ಬುಕ್ಕರಾಯನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದ ಮಾಧವ ನೂರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಹೆಮ್ಮಿಗೆ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಸಿದ್ದ ತಾಳೆಕಟ್ಟು ಈಗ ಶಿಥಿಲಗೊಂಡಿದೆ. ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಈಗಿನ ಮಂತ್ರಿಗಳು ಅಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಒಡ್ಡು ಕಟ್ಟಲು ಹೊರಟಿದ್ದಾರೆ. ಹೌದು, ಏನೀ ತಾಳೆಕಟ್ಟಿನ ಮಜಕೂರು?

ಕೃಷಿ

ಮರಳಿ ಬಂದ ಬಣ್ಣದ ಜೋಳ

ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಬಿಳಿಗಿರಿರಂಗನ ಬೆಟ್ಟದ ಸೋಲಿಗರ ಬಹುವರ್ಣದ ಮುಸುಕಿನ ಜೋಳದ ತಳಿಯನ್ನು ಹುಡುಕಿ ತಂದು, ಬೆಳೆದು, ಆಸಕ್ತರಿಗೆ ಹಂಚುತ್ತಿರುವ ಕೊಳ್ಳೇಗಾಲದ ಯುವಕನೊಬ್ಬನ ಯಶೋಗಾಥೆ ಇಲ್ಲಿದೆ...

ಲಿಲ್ಲಿ ಅರಳಿದೆ ಇಲ್ಲಿ!

ಲಿಲ್ಲಿ ಹೂವಿಗೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಬೇಡಿಕೆಯಿದೆ ಎನ್ನುವ ಮಾಹಿತಿ ತಿಳಿದ ಈ ಕೃಷಿಕ ಗುತ್ತಿಗೆ ಜಮೀನಿನಲ್ಲೇ ಪುಷ್ಪ ಕೃಷಿ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಕೈಗೊಂಡು ಯಶಸ್ಸನ್ನೂ ಪಡೆದರು

ಟ್ರೇಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಮೇವು!

ಹೈಡ್ರೋಪೋನಿಕ್ ಆಹಾರ ನೀಡುವುದರಿಂದ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕೊಬ್ಬಿನ ಅಂಶ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು, ಡಿಗ್ರಿ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು, ಹಸುಗಳಿಗೆ ಕಾಲು–ಬಾಯಿ ಬೇನೆ ಬರದಂತೆ ತಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿರುವ ದನಗಳಿಗೆ ಆಹಾರ ನೀಡುವುದರಿಂದ ಕರು ಆರೋಗ್ಯವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಪ್ರಕಾಶ ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ತೋಟದಲ್ಲಿ ಕಾಡು ಬೆಳೆಸಿ...

ಎಸ್‌ಎಸ್‌ಎಲ್‌ಸಿವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ಓದಿರುವ ಇವರು ಕೃಷಿಯ ಜತೆ ಕಾಡು, ಪ್ರಾಣಿ, ಪಶು, ಪಕ್ಷಿ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಬಗೆಗೂ ಕಾಳಜಿ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಸದಾ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದ ಜೀವನ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ಜಮೀನಿಗೆ ಬಂದವರಿಗೆ ಕೃಷಿಪಾಠ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.